Uşaqlar məktəbə başlamazdan əvvəl hansı tibbi müayinələrdən keçməlidir?
Uşaqların məktəbə başlaması onların həyatında yeni və məsuliyyətli mərhələdir. Bu dövrdə sağlamlıq vəziyyətinin qiymətləndirilməsi həm təhsil prosesinə rahat uyğunlaşmaq, həm də mümkün sağlamlıq problemlərini vaxtında aşkar etmək baxımından böyük əhəmiyyət daşıyır. Məktəbə başlamazdan əvvəl pediatr müayinəsi mütləq tövsiyə olunur.
Bu sözləri Operativ Media-ya pediatr Səbinə Məmmədova deyib.
O bildirib ki, ilk növbədə uşağın boyu, çəkisi və bədən kütlə indeksi qiymətləndirilir, fiziki inkişafının yaşına uyğun olub-olmaması müəyyən edilir. Həmçinin arterial təzyiq ölçülür və ümumi fiziki müayinə aparılır:
“Görmə müayinəsi vacibdir. Uşaq lövhədə yazılanları rahat görə bilməlidir. Gizli görmə qüsurları dərs müvəffəqiyyətinə və diqqətə mənfi təsir göstərə bilər. Ehtiyac olduqda oftalmoloqun müayinəsi tövsiyə edilir.
Eşitmə yoxlanışı da önəmlidir. Eşitmə problemi olan uşaqlar müəllimin dediklərini tam qəbul edə bilmədikləri üçün öyrənmə çətinliyi yaşaya bilərlər.
Ağız və diş sağlamlığı qiymətləndirilməlidir. Kariyes, diş əti problemləri və çənə inkişafı stomatoloq tərəfindən yoxlanılmalıdır. Diş ağrıları uşağın diqqətini və qidalanmasını mənfi təsir edə bilər.
Onurğa sütunu və dayaq-hərəkət sistemi müayinə edilir. Skolioz, yastıayaqlılıq və digər ortopedik problemlər erkən aşkar edilərsə, onların müalicəsi daha uğurlu olur.
Peyvənd təqvimi mütləq nəzərdən keçirilməlidir. Milli Peyvənd Təqviminə uyğun bütün peyvəndlərin vaxtında vurulduğuna əmin olmaq lazımdır. Əskik peyvəndlər varsa, pediatrın tövsiyəsinə əsasən tamamlanmalıdır.
Uşağın nitq, psixoloji və davranış inkişafı da qiymətləndirilir. Diqqət çatışmazlığı, öyrənmə çətinliyi, nitq problemləri və ya sosial uyğunlaşma ilə bağlı narahatlıqlar varsa, erkən müdaxilə gələcək məktəb həyatına müsbət təsir göstərir.
Xroniki xəstəlikləri olan uşaqların (astma, şəkərli diabet, epilepsiya, allergiya və s.) müalicə planı yenilənməli, məktəb rəhbərliyi və müəllimlər uşağın sağlamlıq vəziyyəti barədə məlumatlandırılmalıdır.
Laborator müayinələr bütün uşaqlar üçün rutin olaraq tələb olunmur. Lakin pediatrın müayinəsi zamanı ehtiyac görülərsə, ümumi qan analizi, sidik analizi, dəmir çatışmazlığı, D vitamini və digər göstəricilər yoxlanıla bilər.
Valideynlər uşağın kifayət qədər yuxu almasına, sağlam qidalanmasına, fiziki aktivliyinə və ekran qarşısında keçirdiyi vaxta da diqqət yetirməlidirlər. Məktəb rejiminə başlamazdan təxminən 2–3 həftə əvvəl yuxu və oyanma saatlarının tədricən məktəb qrafikinə uyğunlaşdırılması uşağın adaptasiyasını asanlaşdırır.
Məktəbə hazırlıq yalnız məktəb ləvazimatlarının alınması deyil, həm də uşağın fiziki, psixoloji və sosial cəhətdən yeni tədris ilinə hazır olmasını təmin etməkdir. Vaxtında aparılan pediatrik müayinə həm valideynə rahatlıq verir, həm də uşağın sağlam və uğurlu məktəb həyatının təməlini qoyur”.