Alimlər Plutonda yeraltı okeanın izlərini aşkar ediblər

Mərkəzi Florida Universitetinin tədqiqatçıları hesab edirlər ki, Plutonun səthi altında okean gizlənə bilər. Bunu bir neçə milyon il əvvəl cırtdan planetdə baş vermiş supervulkan püskürməsinin izləri sübut edir. 

Operativ Media xəbər verir ki, bu barədə araşdırma “Physics” jurnalında dərc olunub.

Elm adamları 44 kilometr enində olan Kiladze kraterinin kriovolkanizm kimi tanınan bir proseslə Plutonun səthinə buzlu lava səpdiyini bildirirlər. Vulkanik fəaliyyət üçün bir növ istilik mənbəyi lazım olduğuna görə, mütəxəssislər səma cisminin dərinliklərində əvvəllər düşünüldüyündən daha çox istiliyin qala biləcəyi fikrini irəli sürüblər.

Alimlərin fikrincə, Plutonun böyük hissəsi metan və azotlu buzla örtüldüyündən Kiladze kraterinin ətrafında böyük miqdarda su buzunun olması yerin altında əhəmiyyətli su ehtiyatlarının olduğunu göstərə bilər.

Araşdırmaçıların hesablamalarına əsasən, mövcud olduğu 4,6 milyard il ərzində Plutonun metan mantiyasının qalınlığı ən azı 14 metrə çatıb. Bu isə suyun altındakı buzun izlərini ayırd etməyi qeyri-mümkün edir.

Astrofiziklər Plutonda kriovulkanik fəaliyyətin necə işlədiyini tam başa düşmürlər.  Yer o qədər kiçikdir ki, yarandığı gündən bütün istiliyini itirmiş olmalıdır deyə düşünülür.

Ehtimallardan biri də budur ki, cırtdan planetin nüvəsində radioaktiv elementlər var ki, onlar çürüdükcə istilik buraxır. Lakin əvvəlki tədqiqatlar bu elementlərin Plutonu gücləndirmək üçün kifayət etmədiyini irəli sürüb.

İstiliyin mənbəyinin nə olmasından asılı olmayaq, Plutonun yeraltı okeanının donmasına mane olur.